Żeń-szeń na skórę i włosy — co mówią badania
Żeń-szeń to od dawna nie tylko temat energii i odporności — korzeń jest ceniony także w kosmetyce. Wpływ żeń-szenia na skórę i włosy łączony jest z lepszym ukrwieniem, antyoksydantami i pobudzaniem porostu włosów. Ale co z tego jest poparte badaniami, a gdzie zaczyna się reklama? W tym poradniku porządkujemy — uczciwie i ze źródłami — co nauka mówi o żeń-szeniu a porostem włosów, skórą głowy i kondycją skóry, z jasnym rozróżnieniem między stosowaniem wewnętrznym a zewnętrznym.
Autor: Kárpáti Éva, współzałożycielka Koreai Ginseng Kft. / K-HERB · z odniesieniami do badań (w tym koreańskich)
Jak żeń-szeń ma działać na skórę i włosy?
Idea żeń-szenia w pielęgnacji skóry i włosów opiera się na trzech mechanizmach. Po pierwsze, ginsenozydy mają pobudzać ukrwienie skóry głowy i tym samym lepiej odżywiać cebulki włosów. Po drugie, korzeń jest bogaty w antyoksydanty, które neutralizują wolne rodniki — mechanizm łączony z ochroną komórek i starzeniem skóry. Po trzecie, ginsenozydom przypisuje się właściwości przeciwzapalne (modulujące stan zapalny). Te mechanizmy są prawdopodobne, ale badania kliniczne nad nimi są jeszcze młode. Same substancje czynne opisujemy w tekście ginsenozydy wyjaśnione.
Żeń-szeń a porost włosów
Do porostu włosów mamy najbardziej konkretne przesłanki. W badaniu klinicznym u pacjentów z łysieniem plackowatym (alopecia areata) połączenie standardowego leczenia z koreańskim czerwonym żeń-szeniem dało lepszą ocenę gęstości i siły włosów niż samo standardowe leczenie [1]. [WSTĘPNE] W laboratorium ekstrakt z czerwonego żeń-szenia pobudzał ponadto wzrost hodowanych ludzkich mieszków włosowych [2]. [WSTĘPNE] Dyskutowane jest też hamowanie enzymu 5-alfa-reduktazy, który odgrywa rolę w łysieniu androgenowym. Ważne: to małe lub laboratoryjne badania — żeń-szeń nie jest zarejestrowanym środkiem na porost włosów. Przy nasilonym wypadaniu włosów sięgnij po diagnostykę u lekarza.
Żeń-szeń a skóra
Dla skóry zainteresowanie opiera się przede wszystkim na antyoksydacyjnych i przeciwzapalnych właściwościach ginsenozydów opisanych w modelach komórkowych i zwierzęcych [3]. [WSTĘPNE] Stąd zastosowania w kosmetykach anti-aging i produktach łagodzących. Twarde punkty końcowe w badaniach na ludziach są tu jednak wciąż ograniczone — wiele opiera się na danych laboratoryjnych i długiej tradycji żeń-szenia w koreańskiej pielęgnacji skóry.
Wewnętrznie czy zewnętrznie?
Ważne rozróżnienie: zewnętrznie (w kremach, serum, szamponach) żeń-szeń nakłada się celowo na skórę lub skórę głowy. Wewnętrznie (jako ekstrakt, kapsułki lub herbata) żeń-szeń wspiera organizm od środka — skóra i włosy korzystają wtedy raczej pośrednio, przez lepszą ogólną witalność, ukrwienie i równowagę wobec stresu. My prowadzimy koreański żeń-szeń do stosowania wewnętrznego; kto szuka pielęgnacji „na skórę", sięga po kosmetyki z ekstraktem żeń-szenia — znajdziesz je w naszej ofercie koreańskich kosmetyków (K-Beauty).
Uczciwa ocena
Jakkolwiek kusząco brzmi reklama: badania nad żeń-szeniem przy skórze i włosach są obiecujące, ale jeszcze niejednoznaczne — większość danych pochodzi z małych lub laboratoryjnych badań. Żeń-szeń jest suplementem diety, nie lekiem na łysienie ani na choroby skóry. Przy silnym lub nagłym wypadaniu włosów albo problemach skórnych diagnostyka należy do rąk dermatologa.
Jaki żeń-szeń?
Do wsparcia od wewnątrz nadaje się prawdziwy koreański czerwony żeń-szeń z 6-letnich korzeni, z jasno deklarowaną zawartością ginsenozydów — jako ekstrakt, kapsułki lub herbata. Który rodzaj i forma pasuje do Ciebie, pokazuje porównanie jaki żeń-szeń wybrać.
Więcej o ogólnym działaniu przeczytasz w przewodniku o działaniu żeń-szenia.
Najczęstsze pytania: żeń-szeń na skórę i włosy
Czy żeń-szeń pomaga na wypadanie włosów?
Małe i laboratoryjne badania pokazują przesłanki, że czerwony żeń-szeń może wspierać porost włosów — np. przy łysieniu plackowatym jako uzupełnienie leczenia. Żeń-szeń nie jest jednak zarejestrowanym środkiem na porost włosów; przy silnym wypadaniu włosów zgłoś się do lekarza.
Czy żeń-szeń jest dobry na skórę?
Żeń-szeń jest bogaty w antyoksydanty, łączone z ochroną komórek. Evidencja kliniczna dla skóry jest jednak wciąż ograniczona i opiera się mocno na danych laboratoryjnych.
Żeń-szeń działa lepiej wewnętrznie czy zewnętrznie?
Oba mają swoje miejsce: kosmetyki działają celowo zewnętrznie, a żeń-szeń przyjmowany wewnętrznie wspiera skórę i włosy raczej pośrednio — przez ogólną witalność i ukrwienie.
Po jakim czasie widać efekty?
Procesy skóry i włosów potrzebują czasu — zwykle kilku miesięcy. Jak przy każdej kuracji żeń-szeniem kluczowa jest regularność, a wyniki są indywidualnie różne.
Warto wiedzieć: Ten artykuł ma charakter informacyjny i edukacyjny i nie jest poradą medyczną. Żeń-szeń jest suplementem diety, nie lekiem na łysienie ani na choroby skóry. Przy utrzymujących się dolegliwościach zwróć się do lekarza lub dermatologa. Nie zaleca się osobom poniżej 18. roku życia.
Źródła
- [1] Oh GN, Son SW. Efficacy of Korean Red Ginseng in the treatment of alopecia areata. J Ginseng Res. 2012;36(4):391–395. PMID 23717141
- [2] Park GH, et al. Red ginseng extract promotes the hair growth in cultured human hair follicles. J Med Food. 2015;18(3):354–362. PMID 25396716
- [3] Kim JH, Yi YS, Kim MY, Cho JY. Role of ginsenosides, the main active components of Panax ginseng, in inflammatory responses and diseases. J Ginseng Res. 2017;41(4):435–443. PMID 29021688
Kárpáti Éva jest współzałożycielką Koreai Ginseng Kft. (marka K-HERB). Wraz z mężem Balázsem od blisko dekady sprowadza jako firma rodzinna premium suplementy koreańskiej kultury zdrowia do Europy — produkty wybierane osobiście u źródła (Korea Południowa, międzynarodowe targi branżowe). Ten artykuł ma charakter informacyjny i jest poparty źródłami.